ВЕРСИЯ ДЛЯ СЛАБОВИДЯЩИХ

 

На дигорском


5
Июн 12

Маддæлон æвзаги бæрæгбон скъолай

«Ци рæсугъд æй, ци рагон æй,

Ци рæсугъд кæнуй зæлланг».

Зал бæрæгбонмæ фæлуст, игъусунцæ ирон фæндури зæлтæ. Амонæг Секъинати Майя, методист, дигорон дзурди ирæзтбæл архайгæй, сувæллæнттæ гъомбæлгæнæг, дзоруй: Далее →


5
Июн 12

Æнæхийнæ фæллойнæ æма адæнмæ уарзондзийнадæ – æ царди нисан

Не`хсæн берæ хумæтæг, фал æцæг дигорон лæги ном бæрзонд хæссæг, адæм ес. Сæ коййæй дæр син зæрдæбæл цидæр æхцæуæндзийнадæ исæмбæлуй. Уæхæн адæми кой кæнгæй, Хуцауи Далее →


24
Май 12

Æз си хъæбæр боз дæн

Адæймаг цалинмæ æригон фæууй, уæдмæ сауæнгæ хуæнхтæ иннердæмæ  рахатунмæ дæр нæ фæззийнадæ кæнуй кусти номæн. Фал, æнзтæ, æнзтæ… уайунцæ æма нæ, куд фæззæгъунцæ, Далее →


22
Май 12

Хæнæзони фурт куд байсавдæй (Таурæхъ)

Адæм рагæй — æносмæ кæрæдзей æфхуæрунæй, кæрæдзей цар ʹстъегъунæй, кæрæдземæн тухæ кæнунæй мулки фæдбæл неʹфсастæнцæ. Сирдтæ дæр ма еу мугкагæй кæрæдзей не ʹфхуардтонцæ. Далее →


22
Май 12

«Æ фæлмæн дзурд сæйгæн устур анхос дæттуй»

 Алли адæймаг дæр æ царди медæгæ сæйрагдæрбæл нимайуй е ʹнæнездзийнадæ. Еунæг Хуцауæй фæццагидæр фæккоруй æнæнез, æнæфидбилиз цард. Æрæги æнæнгъæлти хъæбæр Далее →


17
Май 12

Кæдзос, цъумур кæми нæ кæнунцæ, уоми æй

Мети бунæй нæ уалдзæг ци хузæнæй искастæй, е, нæ цард, не`рдзæ, ирæзгæ фæлтæрти æнæнездзийнадæ æма исон кудфæндий кæмæн нæ `нцæ, уонæмæ æвзурун кодта устур маст æма æнæуинондзийнадæ, нæ цæрæнбунæттæ, гъæугæрæнттæ æма будуртæй алли анз бугъгалæнтæ ка исаразуй, уонæмæ. Етæ ба, еугай, кенæ дугай адæмтæ нæ`нцæ – аллихузон цъумурдзийнæдти буни ниуунцæ хъæбæр устур фæзуæттæ. Дессаг ба ма е æй æма дзорæн, тох кæнæн еци гъуддагæн мадзал иссерунæн – и никкæдзос кæнун еу гъуддаг æй, фал… нæ цъумур кæнун, нæ бугъæ, кæми нæ рафæндæуа, уоми нæ калун ба нин æгириддæр не`нтæсуй. «Цæмæннæ?» — бафæрсдзæнæй еске. Уомæн, æма е еу бони гъуддаг нæй, уобæл нæ ахур кæнæн кæстæрти скъолати, рæвдауæндæнтти, хæдзæртти. Нæ кæнæн нæ цæстити буни синхаг, гъæугкагæн лæгæй – лæгмæ аййепп, ку æй фæууинæн æхсæнадон æгъдау ихалгæй, æ бугъæ уагæвæрдти нихмæ кæми не`мбæлуй, уоми калгæ, уæддæр. Е, мæнæй уотæ, минкъий рахуæцæн нæй нæ цæрæнбунæтти кæдзосдзийнадæбæл тохи. Æндæр, зæгъæн, дæ хæдзарæй минкъий идарддæр æнæгъæнæ хонх ку исæвзура бугъгалæн, уæд æй еу хатт куд нæййес фæууинæн? Фал, нæ конд уотæ æй – æз цæмæ исдзорон, мæхемæ цæмæн фуд кæнон мæ синхойнаги, кенæ ме`мгъæугкаги – æндæр еске æй бакæнæд. Фал, аллибон æфснайуни бæсти, ахур ку кæнианæ нæ сабийти рæвдауæндæнтти, скъолати. Еци гъуддаг æнæмæнгæ хауй ахургæнгутæмæ, ниййергутæмæ, æгъдау федаргæнæг аллихузон æхсæнадон æзмæлдтитæмæ. Е даргъ, фал æнæмæнгæ гъæугæ куст æй. Æндæр дзорæн, тохæн æд уалдзæг, æд сæрдæ, æд фæззæг, фал ин мадзал нæ ерæн. Нæ уалдзæг бабæй райдайæн дзорунæй, зеутæ кæнунæй. Уайуй си «замкнутый круг»,  зæгъгæ, куд фæззæгъунцæ, уотæ.

Ци мæ раразæнгард кодта аци уацхъуд ниффинсунмæ, зæгъгæ, мæ еске ку бафæрса, уæд радзордзæнæн, мæхецæн хатдзæг кæмæй искодтон, уæхæн цау. Кустмæ цæугæй, алли хатт мæ къæнкъунтæ хуардтон, мæ надбæл, дони тæккæ билæбæл а-зуймон ци бугъгалæн исæвзурдæй, уомæ. Цалдæр хатти е сикъитæй æмбæрзт дæр  æрцæуй, фал бабæй нæуæгæй куд райрæзуй, уой адæймаг лæдæргæ дæр нæ бакæнуй. Фал аци хатт еу æгъдауихалæг мæ тæгкæ къæхтибуни, æнай — æнойти, голлагидзаг бугъти хæццæ фæцæй. Мæ цæститæй тог ракалдæй, æригон лæг, гъа нур æ голлагæ æркала, зæгъгæ, уотæ бауорамун кодтон шоферæн машийнæ æма имæ дзорун æ номæй: «…, ци косис?». Лæгæн æвæдзи еци рауæн зæнхæ ку нинкъустайдæ, уæддæр арази адтæй. Зонгæ, дзæбæх, ездон адæймаг. Æма мæмæ дзоруй: «Дæ Хуцауи хатирæй, ма мæ ской кæнæ, фæррæдудтæн, некæдбал бакæндзæнæн». Ба уи æруагæс уæд, мæхецæй нæбал адтæн боз, уотæ батухстæй лæг. Æр ин тæрегъæд кодтон. Фал мæмæ еци тæрегъæди сæрти ба мæ меддуйнейæй гъæлæс дзурдта: « Раст дæ, гъæуй рæдуйæгæн æ фуд комкоммæ зæгъун. Адæми тог кæмæ уа, е дæ балæдæрдзæнæй, исраст кæндзæнæй æ рæдуд».

Æма, æцæгæйдæр, сабийæн дæр амонгæ æй – æ къанфеди цъарæ дæр, æ дони ботъола дæр кæмифæндий гæлдзгæ ке нæ`нцæ, синхойнагæн дæр аййепп кæнгæй æ бугъæ æнæбунати калунбæл. Дзæгъæли загъд нæй уæхæн курухон гъуди – «Кæдзос, æфснайгæ кæми кæнунцæ, уоми нæй, фал цъумур кæми нæ кæнунцæ, уоми». Æнæмæнгæ нæ еудадзуг æфснайун æма æфснайуни бæсти гъæуй еци гъуддаг арæхдæр æма фулдæр лæдæрун кæнун адæмæн, æд минкъий, æд устур.

Чихтисти Р.


15
Май 12

Изæди хузæн лæг

Адæймаг куд æвеппайди æрбамæлуй, уотæ нæ мæлуй адæмихат, еумæ райсгæй, фал сабургай. Арæх æй æхуæдæг дæр нæ фæллæдæруй, уотемæй. Еу минкъий тергади ка кæнуй, цæститæ æма Далее →


12
Май 12

Уæлахези бон бæрæг кодта Чикола

Радон хатт бабæй устур цийни хæццæ 9-аг маййи Чиколай цæргутæ исæмбалдæнцæ Уæлахези бонбæл. 10 сахаттебæл гъæуи астæу «Сау дарæг мади» циртдзæвæни цори игонгонд æрцудæй кадгин митинг. Далее →


5
Май 12

«Адæн гъæуай кæнун алкæмæн дæр ихæс æй»

Золойти Солтан (Сул­тан) Мусси фурт райгурдæй 1924 анзи Чиколай гъæуи, зæнхкосæги хæдзари. Æ царди фæндæгтæ адтæнцæ уæззау. Æ фидæ Муссæ кус­туарзон æма дзурддзæугæ лæг адтæй. Далее →


5
Май 12

Цæрæ æности, маддæлон æвзаг!

… уæхæн уагбæл æрæги нæ райони сæйраг библиотеки кæсæндонæ зали цудæнцæ еристæ не ʹскъолати ахуркæнуйнæгти æхсæн ирон аййев дзурди дæснидæри ном райсунбæл. Архайæг си адтæнцæ Далее →